{"id":76,"date":"2023-05-15T15:07:27","date_gmt":"2023-05-15T10:07:27","guid":{"rendered":"http:\/\/yarat.uz\/?p=76"},"modified":"2025-03-19T15:27:05","modified_gmt":"2025-03-19T10:27:05","slug":"bluetooth-orqali-boshqarish","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/yarat.uz\/?p=76","title":{"rendered":"Bluetooth orqali boshqaruv [18+]"},"content":{"rendered":"

Bluetooth texnologiyasi haqidagi ayrim nazariy ma’lumotlar alohida darsda<\/a> keltirilgan. Quyida Bluetooth texnologiyasidan foydalanuvchi Arduino qurilmalari sketchlarini yaratish bo’yicha sodda amaliy misollarni ko’rib chiqamiz.<\/p>\n

Dastlab, alohida utilita yordamida Bluetooth moduli ishga tayyorligini aniqlab olamiz. Uning yordamida modulga port monitori orqali xizmatchi buyruqlarni (bundan keyin AT-buyruqlar deb yuritiladi) yuborib, qaytgan javoblar asosida modulning ishga tayyorligini aniqlashimiz mumkin. Bundan tashqari, uning yordamida modulning ayrim sozlamalarini o’zgartirishimiz ham mumkin.<\/p>\n

Sketch:<\/em><\/p>\n

<\/code><\/pre>\n
Navbatdagi 1-4-misollarda Arduino platasiga ulangan alohida Bluetooth moduli bilan smartfondagi Bluetooth moduli o’rtasida, 5-7-misollarda ESP32 ichki bluetooth moduli bilan smartfon o’rtasida, 8-misolda esa, 2 ta Wemos D1 mini platalari o’rtasida aloqa o’rnatamiz. Shuningdek, barcha misollardagi sketchlarning ishga tushirilishi natijasini 2 xil variantdagi (tayyor universal mobil ilova va o’zimiz yaratadigan oddiy mobil ilova) lardan foydalangan holda ko’rib chiqamiz (tanlangan mikrokontroller yoki platalar tasodifiy yoki material tayyorlangan kunda muallifda mavjud bo’lganligiga bog’liq, ko’p hollarda ularni boshqasiga almashtirish mumkin).<\/p>\n
Shuningdek, keltiriladigan misollarda Bluetooth texnologiyasining 2 ta turi – Bluetooth Classic<\/strong> hamda BLE<\/strong> turlari qo’llanilgan. Shu bilan birga, mazkur misollar uchun yaratiladigan mobil ilovalar ham mos ravishda Classic yoki BLE texnologiyasini qo’llab-quvvatlashi zarur. BLE texnologiyasi qo’llanilgan misollarda tayyor universal ilova sifatida Kai-Morich muallifligidagi “Serial Bluetooth terminal” mobil ilovasidan foydalanamiz. Uni Google Playdan yuklab olish mumkin.<\/p>\n
Biz ko’rib chiqadigan misollarning ayrimlarida Arduino qurilmasi sketchini har ikki turdagi Bluetooth modullari uchun umumiy qo’llash mumkin bo’lsa-da, ularni boshqaruvchi mobil ilovalar Bluetooth Classic<\/strong> va BLE<\/strong> uchun alohida yaratilishi zarur.<\/p>\n
1-misol.<\/strong> Dastlab, bibliotekalardan foydalanmagan holda,<\/strong> Arduino UNO platasi “A0” piniga ulangan analog datchik ko’rsatkichlarini ma’lum davriylikda plataning TX va RX pinlari orqali ulangan alohida Bluetooth moduli (uzatkich, “emitter”) yordamida smartfon (qabul qilgich, “receiver”) ga yuboramiz hamda ularni mobil ilovada kuzatamiz. Shuningdek, ilovadan yuborilgan buyruq yordamida Arduino platasidagi ichki svetyodiodni boshqaramiz.<\/p>\n
Shundan keyin smartfonning ichki Bluetooth moduli yordamida Arduinoga ulangan “MLT BT-05” (HC-05 modulining analogi) Bluetooth moduliga bog’lanamiz. Natijada ma’lum bir davriylikda plataga ulangan termistor ko’rsatkichlari (0…1023) mobil ilovaga yuborila boshlaydi (sketchga alohida darsdagi<\/a> sketchdan foydalanib ayrim qo’shimchalarni kiritish orqali, mobil ilovaga termistor ko’rsatkichlari o’rniga havo harorati qiymatini yuborish mumkin).<\/p>\n
Ushbu misolda Bluetooth moduli bevosita Arduino platasining TX va RX pinlariga (ketma-ket portga) ulanadi. Mobil ilova bilan o’zaro aloqa “Serial” obyekti yordamida amalga oshiriladi.<\/p>\n
Diqqat! <\/em><\/p>\n
1) Sketchda Arduino platasining TX va RX pinlaridan foydalanilishi ko’zda tutilganligi va ushbu pinlar USB-porti orqali kompyuterga ulanishi sababli, sketchni plataga yuklash paytida ushbu pinlardan Bluetooth modulini vaqtincha uzib turish kerak bo’ladi! Aks holda, Bluetooth moduli sketchning plataga yuklanishiga xalaqit beradi.<\/em><\/p>\n
2) Ketma-ket port orqali ma’lumot xatosiz almashinishi uchun port monitorida (yoki boshqa terminalda) “NL & CR” rejimini o’rnatish zarur!<\/em><\/p>\n
Kerakli materiallar:<\/em><\/p>\n
1) Arduino UNO, maket platasi, USB-kabel, o’tkazgichlar;<\/em>
\n2) HC-05 Bluetooth moduli (yoki analogi);
\n3) termistor;<\/em>
\n4) rezistor 10 kOm.<\/em><\/p>\n
Bog’lanish sxemasi:<\/em><\/p>\n
\"\"
\nSketch:<\/em><\/p>\n
<\/code><\/pre>\n
2-misol.<\/strong> Yuqoridagi sketchni Arduino platasining TX va RX pinlari o’rniga boshqa ixtiyoriy raqamli pinlardan foydalanish mumkin bo’lgan ko’rinishga o’tkazish ham mumkin. Buning uchun, Arduinoning “SoftwareSerial” ichki bibliotekasidan foydalaniladi,<\/strong> Bluetooth orqali ma’lumot almashinish uchun dasturiy ketma-ket port (software serial port)<\/strong> obyektidan foydalaniladi. “Serial” obyektidan esa, faqat port monitoriga ma’lumotlarning nusxasini chiqarish uchun foydalanish mimkin bo’ladi. Quyidagi sketchda Arduino platasining TX va RX pinlari o’rniga 2- va 3-raqamli pinlaridan foydalaniladi.<\/p>\n
Sxema o’zgarmaydi.
\n<\/em><\/p>\n
Sketch:<\/em><\/p>\n
<\/code><\/pre>\n
1- va 2-misollar natijasi. <\/em>
\n1-variant (universal mobil ilova qo’llaniladi):<\/em>
\n